قیمت دای DAI

دای چیست؟

دای (DAI) چیست؟

دای یک استیبل‌کوین مبتنی بر اتریوم (رمزارز با قیمت پایدار) است که صدور و توسعه‌ی آن را پروتکل میکر و سازمان خودگردان غیرمتمرکز میکر‌دائو مدیریت می‌کنند.

قیمت دای به‌طور غیرمستقیم به دلار آمریکا متصل است و پشتوانه‌ی آن ترکیبی از رمزارزهای دیگری است که هر بار با ضرب دای جدید، در خزانه‌های قرارداد هوشمند سپرده‌گذاری می‌شوند.

تمایز میان دای چندوثیقه‌ای و دای تک‌وثیقه‌ای (SAI) اهمیت دارد. SAI نسخه‌ی پیشین این توکن بود و پشتوانه‌ی آن فقط یک رمزارز می‌توانست باشد؛ همچنین از نرخ پس‌انداز دای پشتیبانی نمی‌کرد. این نرخ به کاربران امکان می‌دهد با نگهداری توکن‌های دای، سود پس‌انداز کسب کنند.

دای چندوثیقه‌ای در نوامبر 2019 راه‌اندازی شد.

بنیان‌گذاران دای چه کسانی هستند؟

یکی از ویژگی‌های تعیین‌کننده‌ی دای این است که آن را یک فرد یا گروه کوچکی از هم‌بنیان‌گذاران ایجاد نکرده‌اند. در عوض، توسعه‌ی نرم‌افزاری که آن را به کار می‌اندازد و صدور توکن‌های جدید، تحت حاکمیت میکر‌دائو و پروتکل میکر است.

میکر‌دائو یک سازمان خودگردان غیرمتمرکز است؛ نوعی شرکت که با استفاده از قراردادهای هوشمند به‌صورت غیرمتمرکز اداره می‌شود. قراردادهای هوشمند توافق‌هایی هستند که به شکل کد نرم‌افزاری بیان و در بلاک‌چین اتریوم اجرا می‌شوند و اجرای خودکارشان را تضمین می‌کنند.

این سازمان را دارندگان توکن‌های حاکمیتی میکر (MKR) به‌صورت دموکراتیک اداره می‌کنند. این توکن‌ها نقشی مشابه سهام یک شرکت سنتی دارند؛ دارندگان MKR می‌توانند درباره‌ی تصمیم‌های کلیدی مربوط به توسعه‌ی میکر‌دائو، پروتکل میکر و دای رأی دهند و قدرت رأی آن‌ها متناسب با تعداد توکن‌های میکری است که دارند.

میکر‌دائو را در اصل کارآفرینی دانمارکی به نام رون کریستنسن در سال 2015 بنیان‌گذاری کرد. کریستنسن پیش از آغاز کار روی اکوسیستم میکر، در کپنهاگ زیست‌شیمی و کسب‌وکار بین‌المللی خوانده بود و شرکت بین‌المللی کاریابی ترای چاینا را تأسیس کرده بود.

چگونه دای تولید کنیم؟

دای از نظر ارزش بازار، دومین استیبل‌کوین غیرمتمرکز بزرگ است و اخیراً استیبل‌کوین بومی ترا، یعنی UST، از آن پیشی گرفته است. هر دو پشتوانه‌ی رمزارزی دارند و به دلار متصل‌اند؛ در حالی که استیبل‌کوین‌های برتر مانند USDT، USDC و BUSD پشتوانه‌ی دارایی‌های سنتی همچون پول نقد، اوراق قرضه‌ی شرکتی، اوراق خزانه‌داری آمریکا و اسناد تجاری را دارند؛ پشتوانه‌ای که در مورد USDT با بررسی‌های فزاینده‌ای روبه‌رو شده است. پس پشتوانه‌ی دای دقیقاً چیست؟

استیبل‌کوین دای رمزارزی وثیقه‌محور است که قیمت آن به‌طور غیرمستقیم به دلار آمریکا متصل است. کاربران با سپرده‌گذاری دارایی‌های رمزارزی در خزانه‌های میکر در پروتکل میکر، دای تولید می‌کنند. کاربران می‌توانند از طریق اواسیس بارو یا رابط‌های دیگری که جامعه ساخته است، به پروتکل میکر دسترسی پیدا کنند و خزانه بسازند.

در اواسیس بارو، کاربران می‌توانند دارایی‌هایی مانند ETH، WBTC، LINK، UNI، YFI، MANA، MATIC و موارد دیگر را وثیقه‌گذاری کنند. سپس کاربران می‌توانند در برابر وثیقه‌ی خود دای وام بگیرند، به‌شرط آنکه نسبت وثیقه در محدوده‌ی مجاز باشد؛ این نسبت بسته به سطح ریسک داراییِ وثیقه‌گذاری‌شده، از 101% تا 175% متغیر است.

چه چیزی دای را منحصربه‌فرد می‌کند؟

مزیت اصلی دای به اتصال غیرمستقیم قیمت آن به دلار آمریکا برمی‌گردد.

بازار رمزارزها به نوسان‌پذیری شهرت دارد؛ حتی قیمت بزرگ‌ترین و پرمعامله‌ترین کوین‌ها مانند بیت‌کوین هم گاهی در یک روز 10% یا بیشتر تغییر می‌کند، چه افزایش و چه کاهش. در چنین شرایطی، معامله‌گران و سرمایه‌گذاران طبیعتاً تمایل دارند دارایی‌های امن را به سبد خود اضافه کنند؛ دارایی‌هایی که قیمت باثباتشان می‌تواند به جبران نوسان‌های قابل‌توجه بازار کمک کند.

استیبل‌کوین‌ها نمونه‌ای از این نوع دارایی‌ها هستند و دای یکی از آن‌هاست. استیبل‌کوین‌ها رمزارزهایی‌اند که قیمتشان به دارایی‌هایی با ارزش نسبتاً باثبات متصل است؛ معمولاً ارزهای فیات سنتی مانند دلار آمریکا یا یورو.

یکی دیگر از مزیت‌های مهم دای این است که آن را نه یک شرکت خصوصی، بلکه یک سازمان خودگردان غیرمتمرکز از طریق یک پروتکل نرم‌افزاری مدیریت می‌کند. در نتیجه، همه‌ی موارد صدور و سوزاندن توکن‌ها به‌وسیله‌ی قراردادهای هوشمند خوداجرا که با اتریوم کار می‌کنند، مدیریت و به‌صورت عمومی ثبت می‌شوند؛ بنابراین کل سامانه شفاف‌تر است و کمتر در معرض فساد قرار می‌گیرد.

علاوه بر این، فرایند توسعه‌ی نرم‌افزار دای به شیوه‌ای دموکراتیک‌تر و از طریق رأی‌گیری مستقیم مشارکت‌کنندگان عادی در اکوسیستم این توکن اداره می‌شود.

سقوط استیبل‌کوین‌های الگوریتمی و تأثیر آن بر دای

اگرچه دای نخستین نمونه از نوع خود بود، در بازار صعودی پیشین به‌تدریج سهم بازار را به گزینه‌های تازه‌وارد واگذار کرد؛ به‌ویژه UST ترا که اکنون تراکلاسیک‌یو‌اس‌دی نامیده می‌شود. برخلاف دای، UST استیبل‌کوینی الگوریتمی با وثیقه‌ی ناکافی است که به دلار آمریکا متصل شده است. با این حال، نبود وثیقه‌ی کافی و طراحی الگوریتمی باعث شد این استیبل‌کوین و توکن زیربنایی ترا، که اکنون تراکلاسیک نام دارد، نتوانند خود را از موج فروش سنگین حفظ کنند.

سرانجام، کل اکوسیستم ترا فروپاشید و پس از سقوط، بیش از 18 میلیارد دلار از ارزش بازار 18.6 میلیارد دلاری UST از بین رفت. گزارش کامل ما درباره‌ی سقوط ترا را بخوانید.

جای تعجب نیست که افت UST تأثیر گسترده‌ای بر دیگر استیبل‌کوین‌ها، از جمله دای، گذاشت.