قیمت زی‌کش ZEC

زی‌کش چیست؟

زی‌کش (ZEC) چیست؟

زی‌کش یک رمزارز غیرمتمرکز با تمرکز بر حریم خصوصی و ناشناسی است. این رمزارز از فناوری اثبات دانش صفر zk-SNARK استفاده می‌کند که به گره‌های شبکه امکان می‌دهد تراکنش‌ها را بدون افشای اطلاعات حساس مربوط به آن‌ها اعتبارسنجی کنند.

برخلاف یک برداشت نادرست رایج، بیشتر رمزارزهای موجود در بازار، از جمله بیت‌کوین (BTC)، ناشناس نیستند، بلکه مستعارند؛ یعنی اگرچه هویت کاربرانشان را آشکارا فاش نمی‌کنند، هر کاربر یک یا چند نشانی عمومی دارد که با روش‌های علم داده و جرم‌یابی بلاک‌چین می‌توان آن‌ها را به کاربر مربوط کرد.

از سوی دیگر، تراکنش‌های زی‌کش همچنان باید از طریق یک بلاک‌چین عمومی منتقل شوند، اما برخلاف رمزارزهای مستعار، تراکنش‌های ZEC به‌طور پیش‌فرض نشانی‌های فرستنده و گیرنده یا مبلغ ارسالی را آشکار نمی‌کنند. بااین‌حال، امکان افشای این داده‌ها برای حسابرسی یا رعایت الزامات مقرراتی وجود دارد.

زی‌کش نخستین‌بار در 28 اکتبر 2016 منتشر شد و در ابتدا بر پایه پایگاه کد بیت‌کوین ساخته شده بود.

بنیان‌گذار زی‌کش چه کسی است؟

زی‌کش را در سال 2016 زوکو ویلکاکس-اوهِرن (Zooko Wilcox-O'Hearn)، سایفرپانک، متخصص امنیت رایانه و کارآفرین، بنیان‌گذاری کرد. او همچنین بنیان‌گذار شرکت انتفاعی Electronic Coin Company (ECC) است که توسعه زی‌کش را مدیریت می‌کند.

ویلکاکس-اوهِرن بیش از 25 سال در حوزه رمزنگاری و امنیت اطلاعات فعالیت داشته و در چندین پروژه مشارکت کرده است؛ از جمله شرکت پول الکترونیکیِ اکنون منحل‌شده DigiCash، نرم‌افزار ذخیره‌سازی داده همتابه‌همتای Mojo Nation و سامانه فایل Tahoe Least-Authority File Store.

او همچنین شرکت فناوری Least Authority Enterprises را بنیان گذاشت که بر بهبود امنیت دیجیتال و حفظ حق بنیادین حریم خصوصی تمرکز دارد، و در ابداع تابع درهم‌سازی رمزنگاری BLAKE3 نیز مشارکت داشت.

چه چیزی زی‌کش را منحصربه‌فرد می‌کند؟

مهم‌ترین مزیت زی‌کش ناشناسی اختیاری آن است که سطحی از حریم خصوصی را فراهم می‌کند که در رمزارزهای معمولی و مستعاری مانند بیت‌کوین یا اتریوم دست‌یافتنی نیست.

تراکنش‌های ZEC را می‌توان به دو روش ارسال کرد: شفاف و محافظت‌شده. تراکنش‌های شفاف تقریباً مانند تراکنش‌های بیت‌کوین انجام می‌شوند؛ پایگاه کد اولیه زی‌کش نیز بر پایه کد بیت‌کوین بود. این تراکنش‌ها میان نشانی‌های عمومی ارسال و در دفترکل عمومیِ تغییرناپذیر (بلاک‌چین) ثبت می‌شوند.

همه اطلاعات ضروری آن‌ها، از جمله نشانی‌های فرستنده و گیرنده و مبلغ ارسالی، به‌صورت آنلاین در دسترس همگان است.

این تراکنش‌های عمومی هویت کاربران را به‌شکل آشکار فاش نمی‌کنند؛ تنها شناسه‌هایی که ناظر بیرونی می‌تواند از بلاک‌چین ببیند، نشانی‌های عمومی هستند. بااین‌حال، تلاش دانشمندان داده و نهادهای اجرای قانون در سال‌های اخیر، روش‌های تحلیل بلاک‌چین را تا جایی پیش برده است که طرفی علاقه‌مند می‌تواند با اطمینان نسبتاً زیادی یک نشانی عمومی در بلاک‌چین را به هویت واقعی صاحب آن پیوند دهد و عملاً انجام تراکنش‌های خصوصی را ناممکن کند.

در مقابل، تراکنش‌های محافظت‌شده ZEC از فناوری برهان‌های دانشی فشرده و غیرتعاملیِ دانش صفر (zk-SNARKs) بهره می‌گیرند تا امکان ارسال تراکنش‌های کاملاً ناشناس را روی یک بلاک‌چین عمومی و تغییرناپذیر فراهم کنند. وقوع تراکنش در دفترکل ثبت می‌شود، اما نشانی‌های فرستنده و گیرنده و مبلغ ارسالی برای عموم آشکار نمی‌شوند.

به این ترتیب، زی‌کش به کاربران خود حق حریم خصوصی را می‌دهد و درعین‌حال امکان بهره‌مندی از مزایای یک ارز دیجیتال غیرمتمرکز و بدون نیاز به مجوز را فراهم می‌کند.

صفحه‌های مرتبط:

درباره مونرو بخوانید؛ رمزارز ناشناس دیگری که برای بهبود حریم خصوصی کاربران از امضاهای حلقوی و نشانی‌های مخفی استفاده می‌کند.

اطلاعات آموزشی بیشتری درباره رمزارزها در CMC Alexandria ببینید.

داستان‌های روز رمزارزی را در وبلاگ CMC دنبال کنید.

چند واحد زی‌کش (ZEC) در گردش است؟

در مجموع، اقتصاد توکنی زی‌کش مشابه بیت‌کوین است: توکنی کمیاب و قابل‌استخراج با سقف عرضه کل 21 میلیون واحد.

ZECهای جدید در قالب «یارانه بلوک» ایجاد می‌شوند: هرگاه بلوک جدیدی استخراج و به انتهای بلاک‌چین اضافه شود، مقدار مشخصی سکه ضرب می‌شود و به‌ترتیب با نسبت 80 به 20 درصد میان «یارانه استخراج‌کننده» و «پاداش بنیان‌گذاران» تقسیم می‌شود. با نزدیک‌شدن عرضه کل ZEC به سقف 21 میلیون، یارانه بلوک در بازه‌های زمانی منظم نصف می‌شود تا نرخ انتشار کاهش یابد.

یارانه استخراج‌کننده به استخراج‌کننده‌ای می‌رسد که آخرین بلوک را استخراج کرده است و پاداش بنیان‌گذاران میان بنیان‌گذاران Electronic Coin Company (ECC)، بنیاد زی‌کش و خود ECC، و همچنین کارکنان آن توزیع می‌شود. در 18 نوامبر 2020، یارانه بلوک از 6.25 ZEC به 3.125 ZEC نصف شد؛ این رویداد در بلوک 1,046,400 رخ داد. این تغییر در چارچوب به‌روزرسانی Zcash Canopy اعمال شد که پاداش بنیان‌گذاران را نیز حذف کرد.

در عوض، 20% باقی‌مانده به‌ترتیب با سهم‌های 8%، 7% و 5% میان صندوق کمک‌های مالی اصلی، ECC و بنیاد زی‌کش تقسیم خواهد شد. رویداد بعدی و پنجمین هاوینگ زی‌کش